Search

diginsite

blog

Month

May 2016

Flashback: Ανθρώπινο Δικαίωμα η πρόσβαση κρατουμένων στο Ίντερνετ!

Πριν από αρκετό καιρό, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ασχολήθηκε με μια άκρως ενδιαφέρουσα υπόθεση η οποία απέδειξε, θαρρώ περίτρανα, πως οι εποχές αλλάζουν και μαζί τους πρέπει να αλλάξουμε κι εμείς, τα μυαλά μας και κατά συνέπεια η κοινωνία μας.

Στην υπόθεση Kalda v. Estonia το Δικαστήριο έκρινε ως παράβαση του άρθρου 10 της ECHRΕυρωπαϊκής Σύμβασης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (ελευθερία της έκφρασης), τον περιορισμό Εσθονού κρατουμένου από την πρόσβαση του στο Διαδίκτυο, και συγκεκριμένα σε σελίδες νομικού περιεχομένου, όπως αυτός είχε ζητήσει.

Η υπόθεση αφορούσε την καταγγελία του Romeo Kalda σχετικά με την άρνηση των αρχών να του παρέχουν πρόσβαση σε τρεις διαδικτυακές σελίδες, οι οποίες ανήκουν στο Εσθονικό κράτος και στο Συμβούλιο της Ευρώπης και οι οποίες φέρουν πληροφορίες νομικού περιεχομένου. Συγκεκριμένα, ο Kalda διαμαρτυρήθηκε, υποστηρίζοντας ότι ο περιορισμός αυτός σύμφωνα με το δίκαιο της Εσθονίας παραβίαζε το δικαίωμα λήψης πληροφοριών από το Διαδίκτυο και εμπόδιζε τη διενέργεια νομικής έρευνας για τις διαδικασίες που έπρεπε να κινήσει στην υπόθεση του στα δικαστήρια.

Συγκεκριμένα, το Δικαστήριο έκρινε ότι τα κράτη μέλη δεν είναι υποχρεωμένα να παραχωρούν στους κρατούμενους πρόσβαση στο Διαδίκτυο. Παρ’όλα αυτά, στην περίπτωση που κάποιο κράτος προτίθεται να δώσει πρόσβαση στους κρατουμένους, όπως και στην περίπτωση της Εσθονίας, πρέπει να αιτιολογήσει την άρνηση της πρόσβασης. Στην περίπτωση του Kalda, οι λόγοι άρνησης της πρόσβασής του ήταν η ασφάλεια και το κόστος της πρόσβασης. Οι λόγοι αυτοί όμως, δεν έγιναν αποδεκτοί από το Δικαστήριο ως επαρκείς για να δικαιολογήσουν την άρνηση πρόσβασης του κρατουμένου στην πληροφορία.

Μάλιστα, οι αρχές είχαν ήδη προβεί στα απαραίτητα μέτρα ασφάλειας για τη χρήση του διαδικτύου από τους κρατουμένους μέσω υπολογιστών ρυθμισμένων για το λόγο αυτό. Επίσης, τα κόστη είχαν ήδη καλυφθεί.

Επίσης, τα εθνικά δικαστήρια της Εσθονίας δεν είχαν παρουσιάσει καμία λεπτομερή ανάλυση σχετικά με τους πιθανούς κινδύνους ασφαλείας από την πρόσβαση στις τρεις προαναφερθείσες σελίδες, που να υπενθυμίσουμε ανήκαν σε εθνικό και διεθνή οργανισμό.

Freedom-of-Information2

Πηγή: http://www.humanrightseurope.org/2016/01/estonia-prisoners-internet-access-ban-breached-human-rights-law/

Όταν ο Elsevier αγόρασε την SSRN!

Σημείωση: Πριν μπούμε στο κυρίως θέμα, θα ήθελα να διευκρiνίσω τον όρο της Ανοιχτής Πρόσβασης ή αλλιώς Ελεύθερης Πρόσβασης, διότι δυστυχώς ακόμη και σήμερα, πολλοί την ακούν, λίγοι όμως την αντιλαμβάνονται. Όπως έχε πει και ο Richard Stallman όσον αφορά το Ανοιχτό Λογισμικό ή αλλιώς Ελεύθερο Λογισμικό, η έννοιες “Ανοιχτό” και “Ελεύθερο” δεν απευθύνονται στο γνωστό κατά τα ελληνικά “τζάμπα”. Αυτή είναι μια λανθασμένη αντίληψη η οποία χρήζει αποσαφήνισης. Με πολύ απλά λόγια, λοιπόν, και χωρίς να περάσουμε σε κάποια ακαδημαϊκή ανάλυση, οι όροι “Ανοιχτό” και “Ελεύθερο”, αποδίδουν τις έννοιες της ελεύθερης πρόσβασης και χρήσης ενός έργου με σεβασμό στα πνευματικά δικαιώματα του δημιουργού και πάντα σύμφωνα με τις άδειες του δημιουργού οι οποίες ποικίλουν ανάλογα με τις προθέσεις και επιθυμίες του αλλά οι οποίες ποτέ δεν αποκλείουν την πρόσβαση στο έργο. Έχοντας κάνει αυτήν την μικρή εισαγωγή, ας δούμε τώρα το θέμα που έχει, θεωρώ χωρίς υπερβολές, συγκλονίσει τον χώρο των ακαδημαϊκών εκδόσεων.

Ο Elsevier αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους εκδότες ακαδημαϊκών έργων και έναν από τους μεγαλύτερους εχθρούς των εκδόσεων Ανοιχτής Πρόσβασης. Από την άλλη πλευρά, η SSRN (συντομογραφία για το “Social Science Research Network” που σημαίνει “Δίκτυο Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών”) αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες βάσεις δεδομένων Ανοιχτής Πρόσβασης στον κόσμο. Συγκεκριμένα, πολλά ακαδημαϊκά μέλη, εναποθέτουν τα έργα τους εκεί,SSRN-and-Mendeley σε ένα σύστημα ανοιχτής πρόσβασης, στο στάδιο πριν την ολοκλήρωση της αξιολόγησης από συναδέλφους τους και πριν το “κλείδωμα” της πρόσβασης σε αυτά από τους εκδοτικούς οίκους. Ένας τέτοιος εκδοτικός οίκος είναι και ο Elsevier! Για το λόγο αυτό όταν ο Elsevier αγόρασε την SSRN… πολλοί αναρωτήθηκαν για το μέλλον των ακαδημαϊκών εκδόσεων αλλά και τους θεσμούς της Ανοιχτότητας.

Γενικά, το σύστημα που επικρατεί στην ακαδημαϊκή κοινότητα είναι η υπογραφή συμβολαίων μεταξύ των ακαδημαϊκών με τα ιδρύματα στα οποία απασχολούνται, όπως για παράδειγμα τα πανεπιστήμια, αλλά και με τους εκδότες που αργότερα θα δημοσιεύσουν τις έρευνες τους και τα έργα τους. Τα συμβόλαια αυτά πολλές φορές “στραγγίζουν” τον δημιουργό από κάθε δικαίωμα και απαίτηση πάνω στα έργα αυτά, τα έργα που δημιούργησαν οι ίδιοι, με αποτέλεσμα, η πρόσβαση σε αυτά να είναι πλέον “κλειστή”. Ως αποτέλεσμα, για την πρόσβαση σε μια ακαδημαϊκή έρευνα, ο αναγνώστης, ακόμη κι αν αυτός είναι ο δημιουργός, θα πρέπει να καταβάλει κάποια συνδρομή. Αυτή είναι και η πρακτική του Elsevier. Δεν είναι όμως και η πρακτική της SSRN.

Ο Elsevier αλλά και όσοι είναι αναμεμειγμένοι στο ζήτημα αυτό ισχυρίζονται ότι τίποτα δεν θα αλλάξει στην SSRN και στη λειτουργία της. Ενδέχεται ίσως, να ενισχυθεί με περισσότερες πηγές και ορισμένες αναβαθμίσεις. Πάντως, εξαιτίας των μέχρι τώρα πρακτικών του Elsevier, δημιουργούνται αρκετές αμφιβολίες. Μερικές από αυτές τις πρακτικές περιλαμβάνουν πέρα από την μαξιμαλιστική του άποψη περί δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, μηνύσεις σε ορισμένους που “τόλμησαν” να διευκολύνουν την πρόσβαση σε ακαδημαϊκά έργα, την χρέωση υπέρογκων ποσών για την πρόσβαση σε επιστημονικά περιοδικά που προσφέρει, την ίδρυση ψεύτικων επιστημονικών περιοδικών προκειμένου να υποβοηθήσει φαρμακευτικές εταιρείες με την προώθηση και διαφήμιση των προϊόντων τους αλλά και την άσκηση σκληρής πολιτικής πίεσης ενάντια στην Ανοιχτή Πρόσβαση, χρεώνοντας την ίδια στιγμή την πρόσβαση σε έργα ανοιχτής πρόσβασης, αντίθετα με τον κανόνα.

Επομένως, υπάρχει γερή βάση για τις υποψίες και τις αμφιβολίες που γεννιούνται γύρω από αυτήν την αγορά, οι οποίες μάλιστα υποστηρίζουν ότι η SSRN θα χάσει την αξία της και τη χρηστικότητά της με κάποιο τρόπο στο μέλλον. Κάποιοι ήδη προτείνουν την έναρξη κάποιας καινούριας υπηρεσίας για να συνεχίσει το έργο της SSRN.
IPΟ χώρος του δικαίου της πνευματικής ιδιοκτησίας είναι ήδη χαώδης. Και μια τέτοια αλλαγή φέρνει στην επιφάνεια και τονίζει αυτό το χάος. Δεν είναι τα δικαιώματα στην πνευματική ιδιοκτησία που ωθούν στη συγγραφή των έργων αυτών, ίσα ίσα, τα δικαιώματα αυτά πλέον χρησιμοποιούνται ως ένα ισχυρό όπλο ενάντια στη διάδοση της γνώσης. Για να επαναφέρουμε στη ζωή τον ισχυρισμό ότι τα δικαιώματα αυτά προωθούν τη δημιουργικότητα και την εκπαίδευση, πρέπει να εξασφαλίσουμε αρχικά ότι οι ακαδημαϊκέ έρευνες θα μπορούν να “κυκλοφορήσουν” ελεύθερα και χωρίς το φόβο της τιμωρίας.

Πηγές: https://boingboing.net/2016/05/18/elsevier-buys-ssrn.html

https://www.techdirt.com/articles/20160517/13513134465/disappointing-elsevier-buys-open-access-academic-pre-publisher-ssrn.shtml

Flashback: Ελευθερία δημοσιογράφων και προστασία των πηγών

Ας κάνουμε μια αναδρομή σε μια υπόθεση που απασχόλησε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) στο κοντινό παρελθόν. Η υπόθεση αφορά την τούρκικη εφημερίδα “Nokta” και τις Ένοπλες Δυνάμεις της Τουρκίας.

Το 2007 η εφημερίδα επεσήμανε στο εξώφυλλό της τον ισχυρισμό ότι ο Τούρκικος στρατός είχε προβεί σε κατηγοριοποίηση των δημοσιογράφων σε δύο λίστες ανάλογα με τον αν αυτοί διάκεινται ευνοϊκά ή όχι προς τις Ένοπλες Δυνάμεις της Τουρκίας. Επίσης, ανέφερε ότι η εφημερίδα είχε την εν λόγω λίστα στα χέρια της. Ύστερα από αυτή τη δημοσίευση, η αστυνομία προέβη σε έφοδο στα γραφεία της εφημερίδας και κατέσχεσε αρχεία, έγγραφα και υπολογιστές ύστερα από απόφαση που εξέδωσε το Στρατοδικείο. Συγκεκριμένα, το Στρατοδικείο ισχυρίστηκε ότι η δημοσίευση της εφημερίδας αφορούσε σε “απόρρητα” στρατιωτικά έγγραφα.

ECHRΤο ΕΔΔΑ με την από 19-01-2016 απόφασή του επέβαλε πρόστιμο στην Τουρκία για την έφοδο της αστυνομίας στα γραφεία του περιοδικού “Nokta”. Το ΕΔΔΑ έκρινε αρχικά ότι το άρθρο που δημοσίευσε η Nokta σχετικά με τα “απόρρητα” έγγραφα μπορούσε να ευνοήσει τον “δημόσιο διάλογο” και περαιτέρω ότι η εν λόγω έφοδος της αστυνομίας παραβίασε την αρχή προστασίας των πηγών των δημοσιογράφων και παραβίασε το ανθρώπινο δικαίωμα της ελευθερία της έκφρασης σύμφωνα με το Άρθρο 10 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. Το ΕΔΔΑ συνέχισε λέγοντας ότι η παρέμβαση αυτή στο δικαίωμα της ελευθερίας της έκφρασης των δημοσιογράφων αι συγκεκριμένα το δικαίωμά τους να επιδρούν στην πληροφορία δεν υπήρξε αναλογικό με το νόμιμο σκοπό που επιδίωκαν οι Ένοπλες Δυνάμεις και ούτε αποτέλεσε επιτακτική κοινωνική ανάγκη. Επομένως, το ΕΔΔΑ κατέληξε λέγοντας ότι μια τέτοια ενέργεια δεν είναι ανεκτή σε μια δημοκρατική κοινωνία.

Το ΕΔΔΑ επέβαλε στην Τούρκική πολιτεία το πρόστιμο των 2,750€ στον τότε αρχισυντάκτη της εφημερίδας Ahmet Alper Görmüş και από 1.650€ στον καθένα στους τότε υπεύθυνους σύνταξης Ahmet Haşim Akman και Mehmet Ferda Balancar. Επιπρόσθετα, η Τουρκία κλήθηκε να καταβάλει το ποσό των 850€ στον καθένα στους τότε ερευνητικούς δημοσιογράφους Ahmet Şık και Banu Uzpeder και 500€ στον Nevzat Çiçek, επίσης ερευνητικό δημοσιογράφο.

Οδηγία για την Ασφάλεια στον Κυβερνοχώρο ετοιμάζει η Ευρώπαϊκή Ένωση!

Τον Αύγουστο του 2016 ετοιμάζεται η Ευρωπαϊκή Ένωση να θέσει σε ισχύ την Οδηγία για την Ασφάλεια Δικτύων και Πληροφοριών (“Cyber Security Directive”)

Η Προεδρία της ΕΕ ανακοίνωσε ότι το Συμβούλιο πρόκειται να προχωρήσει στην πρώτη ανάγνωση στις 17 Μαΐου. Εν συνεχεία θα ενημερώσει για τη θέση του το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το οποίο αναμένεται να ψηφίσει στη σύνοδο ολομέλειας αρχές Ιουλίου.

Αν όλα κυλίσει βάσει των παραπάνω, η Οδηγία θα μπορούσε να είναι έτοιμη να τεθεί σε ισχύ τον Αύγουστο. Έπειτα, τα κράτη-μέλη θα έχουν 21 μήνες να ενσωματώσουν την Οδηγία στο εθνικό τους δίκαιο.

Σύμφωνα με το Συμβούλιο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη ξεκινήσει τις απαραίτητες διαδικασίες για την προετοιμασία του εδάφους για την εφαρμογή και την ενσωμάτωση της Οδηγίας από τα κράτη-μέλη.

Κατάργηση της ευθύνης για πειρατεία στους ιδιοκτήτες δημόσιων Wi-Fi δικτύων σύμφωνα με τα νέα σχέδια της Γερμανίας.

Ένας δυσμενής και ίσως ιδιαίτερος νόμος που ισχύει αυτή τη στιγμή στη Γερμανία, γνωστός και ως «Störerhaftung», αναγνωρίζει ευθύνη σε ιδιοκτήτες δημόσιων Wi-Fi hotspot για παράνομες λήψεις αρχείων που έγιναν από το δίκτυό τους, ακόμα κι αν αυτές οι λήψεις έγιναν από τρίτους χρήστες του δικτύου. Αποτέλεσμα, οι ιδιοκτήτες του δικτύου καλούνται να πληρώνουν υψηλά πρόστιμα για μια «πειρατεία» που δεν είχαν τελέσει οι ίδιοι, αλλά οποιοσδήποτε άλλος που έτυχε να χρησιμοποιήσει το δίκτυο. Για το λόγο αυτό, όπως αποκαλύπτει stoeha-smallκαι σχετική έρευνα που έχει διεξαχθεί, η Γερμανία είναι από τις χώρες με τη μικρότερη προσφορά ανοιχτών δικτύων Wi-Fi.

Μετά από αναφορές, ο νόμος αυτός ενδέχεται να καταργηθεί και νέες ρυθμίσεις να ακολουθήσουν μέχρι το φθινόπωρο.

Η εφημερίδα «Der Spiegel» αναφέρει ότι τόσο οι ιδιώτες όσο και οι επαγγελματίες που προσφέρουν Wi-Fi, θα καλυφθούν από τη νέα εξαίρεση που θα προβλέπει ο νέος νόμος. Αυτό θα αλλάξει δραματικά την εικόνα των ανοικτών δικτύων Wi-Fi στη Γερμανία.

Σύμφωνα με το άρθρο που δημοσίευσαν οι συντάκτες του «ArsTechnica», η απόφαση για την αλλαγή του νόμου «Störerhaftung» επηρεάστηκε σε σημαντικό βαθμό από την γνώμη (PDF) ενός κορυφαίου νομικού συμβούλου προς το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο τελευταίος δήλωσε ότι οι επιχειρήσεις που προσφέρουν ελευθέρα και ανοιχτά Wi-Fi στους πελάτες τους δεν μπορούν να υπέχουν ευθύνη για παραβάσεις των δικαιωμάτων του δημιουργού που λαμβάνουν χώρα από τους χρήστες του δικτύου. Αν και οι γνώμη του δεν είναι δεσμευτική για την απόφαση του Δικαστηρίου, είναι πολύ πιθανό το Δικαστήριο να έχει παρόμοια άποψη, κάτι που φυσικά θα καθιστούσε το νόμο «Störerhaftung» μη βιώσιμο.

Λεπτομέρειες για την αλλαγή αυτή δεν έχουν ακόμα δημοσιευθεί και φόβοι υπάρχουν ότι με αυτήν την ανακοίνωση μπορεί να δημιουργούνται φρούδες ελπίδες. Παρ’ όλα αυτά η ιδέα ακούγεται ιδιαίτερα ελκυστική και με λίγη πίεση από το κοινό και ιδιαίτερα από τους ιδιοκτήτες των δημοσίων δικτύων ίσως τελικά να ακούγεται και εφικτή.

Πηγή: http://arstechnica.co.uk/tech-policy/2016/05/german-open-wi-fi-storehaftung-law-repealed/

Η δυναμική διεύθυνση IP ως προσωπικό δεδομένο σύμφωνα με το ΔΕΕ

 

Στην υπόθεση Patrick Breyer κατά της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, ο Γενικός Εισαγγελέας του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) εξέδωσε την από 12/5/2016 γνώμη του στην οποία προτείνει την υπαγωγή των δυναμικών διευθύνσεων πρωτοκόλλων του διαδικτύου (dynamic IP addresses) στην Οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων (95/46/EC).

Η εν λόγω υπόθεση διερευνά το αν η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας μπορεί να αποθηκεύει τις διευθύνσεις IP των χρηστών των ιστοσελίδων της. Πιο συγκεκριμένα, το ερώτημα που τέθηκε στο ΔΕΕ ρωτούσε εάν η Οδηγία περί προστασίας των προσωπικών δεδομένων πρέπει να ερμηνευθεί με τέτοιο τρόπο, ώστε οι διευθύνσεις IP που φυλάσσονται σε σύνδεση με την επίσκεψη στην ιστοσελίδα, συνιστούν προσωπικά δεδομένα, στην περίπτωση που κάποιο τρίτο μέλος έχει επιπρόσθετα δεδομένα, σε συνδυασμό με τα οποία μπορεί να επαναταυτοποιήσει ένα άτομο.

Η Γερμανική Κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι οι διευθύνσεις IP δεν συνιστούν προσωπικά δεδομένα. Αντίθετη όμως είναι η άποψη του Γενικού Εισαγγελέα.

Ο Γενικός Εισαγγελέας του ΔΕΕ στη γνώμη του επεσήμανε ότι εάν οι δυναμικές διευθύνσεις IP δεν θεωρούνταν προσωπικά δεδομένα από την πλευρά του φορέα εκμετάλλευσης μιας υπηρεσίας διαδικτύου, θα μπορούσε ο τελευταίος να φυλάττει αυτά επ’ αόριστον και ανά πάσα στιγμή να ζητά από τον πάροχο της υπηρεσίας διαδικτύου, που συνήθως είναι οι εταιρείες τηλεπικοινωνιών, επιπρόσθετα δεδομένα για να τα συνδυάσει με τις δυναμικές διευθύνσεις IP.

Στο σημείο αυτό, αξίζει να αναφερθεί ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (European Commission) έχει επισημάνει ότι η φύλαξη των διευθύνσεων IP σε συνδυασμό με επιπρόσθετα δεδομένα μπορούν να διευκολύνουν την ταυτοποίηση του δράστη στην περίπτωση μιας επίθεσης στο διαδίκτυο.

Το Δικαστήριο δεν έχει αποφανθεί ακόμα. Βέβαια, η γνώμη του Γενικού Εισαγγελέα συνήθως ακολουθείται.

Πηγή: http://www.privacylaws.com/Int_enews_13_5_16

 

 

Blog at WordPress.com.

Up ↑